Twoja lokalizacja: BioGeoCentrum :: Programy badawcze :: Zawartość metali ciężkich w opadach atmosferycznych na kopule lodowej przy stacji Arctowskiego na wyspie King George (Antarktyka)
Zawartość metali ciężkich w opadach atmosferycznych na kopule lodowej przy stacji Arctowskiego na wyspie King George (Antarktyka) |
|
A A A |
doc. dr hab. Andrzej Tatur, dr Karol Kram – ZBA PAN
Antarktyka, w odróżnieniu od Arktyki, jest wyraźnie oddzielona od wszelkich bezpośrednich źródeł metali ciężkich emitowanych w wyniku gospodarczej działalności człowieka.
Antarktyczna cyrkulacja antycyklonalna dostarcza masy powietrza najwyższymi warstwami atmosfery z oceanów tropikalnych na kontynent antarktyczny, które opadają na biegun południowy i rozchodzą się ku krawędziom kontynentu. Jedynie wybrzeże kontynentu narażone jest na bezpośrednie dostarczanie mas powietrza zawierających aerozole pochodzące z pobliskiego Oceanu Południowego. Te wyidealizowana cyrkulacje zaburzają gwałtowne sztormy przemieszczającymi się regularnie w kierunku zachodnim, które w porywach zahaczają o pobliskie kontynenty, zwłaszcza Amerykę Południowa. Tak więc w opadach, śniegu i rdzeniach lodowych kontynentu zawarty jest unikalny, uśredniony semi-globalny zapis naturalnych procesów przyrodniczych modyfikowanych wpływem antropogenicznym. Natomiast na wybrzeżu wzrasta znaczenie mas powietrza niosących aerozole z pobliskiego Oceanu Południowego.
Zawartość metali ciężkich w opadach atmosferycznych nad kontynentem antarktycznym zmienia się naturalnie w szerokich granicach: wraz ze zmiennym udziałem pyłu mineralnego dostarczanego z terenów pustynnych w rytmie glacjałów i interglacjałów, oraz wraz z cyklicznymi aktami „odgazowania” kolejnych aktywnych wulkanów, a w strefie wybrzeża wraz z nasileniem sztormów. Lokalnie istotne znaczenie może mieć emisja metali przez funkcjonujące stacje antarktyczne, a globalnie - bliżej nieokreślony wpływ gospodarczej działalności człowieka.
Do chwili obecnej zespół polski nie prowadził badań metali ciężkich w antarktycznych opadach atmosferycznych. Jedynym pośrednim źródłem informacji na ten temat są wyniki oznaczeń metali ciężkich w pasywnych pułapkach porostów eksponowanych w pobliżu stacji Arctowskiego przez Marię Olech.
Oprócz analiz opadu atmosferycznego planowane są analizy metali ciężkich w śniegu oraz firnie.
Planowane jest także wykonanie oznaczeń metali ciężkich w wybranych próbkach opadów atmosferycznych z Hornsundu, charakteryzujących się wysokim poziomem zanieczyszczeń antropogenicznych.
|
